Kto w powiecie kamieńskim sterylizuje i kastruje koty? Przede wszystkim wolontariusze. Za własne pieniądze, ze zbiórek na stronach internetowych, w szkołach i apelując w mediach społecznościowych. Zbierają na wszystko: kastracje, badania, leczenie, karmę. Jak sami mówią „żebrzą”. Ostatnio propagują projekt „ZWIERZowa Akcja Kastracja” przeznaczony dla gmin. Tymczasem ustawa o ochronie zwierząt nie zostawia wątpliwości: opieka nad zwierzętami bezdomnymi to zadanie własne gminy.

Program opieki nad zwierzętami bezdomnymi rada gminy uchwala co roku, do 31 marca. Musi w nim być wskazana kwota i sposób jej wydatkowania. Koszty ponosi gmina.

ROK 2025: PIENIĄDZE BYŁY, PROGRAMU NIE BYŁO

W 2025 roku Kamień Pomorski takiego programu nie miał. Pieniądze miał. W budżecie zaplanowano 138 tys. zł, wydano 135 208,93 zł:

• schronisko: 81 593,93 zł
• odławianie zwierząt: 35 323 zł
• opieka weterynaryjna (sterylizacje, kastracje, usypianie ślepych miotów, eutanazje): 9 692 zł
• karma dla kotów: 8 600 zł
• zwierzęta gospodarskie: 0 zł

CO KRYJĄ TE 35 TYSIĘCY NA ODŁAWIANIE ZWIERZĄT

Kwota za odławianie w 2025 roku to dokładnie suma dwóch faktur szczecińskiej firmy LARUS. Obie wystawiono 29 grudnia 2025 r., obie wpłynęły do urzędu tego samego dnia:

• faktura 44/12/2025: odłów psów i transport do schroniska, 3 148 zł
• faktura 43/12/2025: odłów, transport i rehabilitacja zwierząt dziko żyjących, 32 175 zł

Na bezdomne psy poszło niecałe 9 proc. Resztę zabrały zwierzęta dzikie.

Faktury nie podają liczby zwierząt, ich gatunków ani liczby dni. W obu wpisano „1 szt.”.

A zwierzę dzikie nie jest zwierzęciem bezdomnym. Ustawa definiuje bezdomne jako domowe lub gospodarskie, które uciekło, zabłąkało się lub zostało porzucone, a nie można ustalić jego właściciela. Skoro tak, to dlaczego zapłacono za odłów i rehabilitację dzikich z programu dla bezdomnych? I kto o tym zdecydował? Zwierzyna łowna, jak sarny, dziki czy jelenie, jest w prawie łowieckim dobrem ogólnonarodowym. Ustawodawca nie nałożył na gminy ogólnego obowiązku finansowania opieki czy leczenia dzikich zwierząt w ramach programów dla zwierząt bezdomnych.

Zdarzenie drogowe ze zwierzęciem dzikim może się przytrafić. Ale 32 tysiące na jednej fakturze, wystawionej jednego dnia?

Gmina może się powołać na art. 11a ust. 2 pkt 8, który mówi o całodobowej opiece weterynaryjnej po zdarzeniach drogowych z udziałem zwierząt. Tyle że to opieka weterynaryjna, a nie odławianie bezdomnych, a faktura nie jest tak zatytułowana. Poza tym w 2025 roku gmina nie miała programu, w którym taki wydatek mógłby zostać zaplanowany.

ROK 2026: PROGRAM JEST, ALE JUŻ 60 TYSIĘCY NA ODŁÓW

Na ten rok program jest. Gmina zapisała w nim 196 100 zł, o ponad 58 tys. zł więcej niż w planie na rok 2025. To największa kwota w całym powiecie spośród sześciu gmin, które zestawiliśmy.

• Dziwnów: sterylizacja/kastracja to 40 000 zł dla kotów wolno żyjących + 7 000 zł zabiegi w schronisku. Kamień Pomorski: opieka weterynaryjna obejmuje sterylizację, kastrację, usypianie ślepych miotów, eutanazję i całodobową opiekę dla zwierząt rannych. Międzyzdroje: opieka weterynaryjna to umowy (sterylizacja, kastracja, opieka całodobowa, leczenie, eutanazja); w kwocie na schronisko mieści się 13 200 zł na pobyt psów i leczenie (kastracja, sterylizacja, usypianie ślepych miotów). Wolin: opieka weterynaryjna obejmuje sterylizację, kastrację, zabiegi i leczenie; kwota na schronisko dotyczy przekazywania zwierząt do schroniska. ** Golczewo: łączna kwota podana w § 14 uchwały; wymienione tam pozycje sumują się do 145 100 zł.

Z tego na schronisko 96 000 zł. Na odławianie bezdomnych zwierząt 60 000 zł. Na całą opiekę weterynaryjną, czyli sterylizację, kastrację, usypianie ślepych miotów, eutanazję i całodobową opiekę nad rannymi, 25 400 zł.

Dla porównania: Dziwnów przewidział na odławianie 5 000 zł, Golczewo 4 000 zł, Świerzno 1 000 zł. Kamień zapisał kwotę dwunastokrotnie większą niż Dziwnów i sześćdziesiąt razy większą niż Świerzno.

W 2025 roku za odłów bezdomnych psów gmina zapłaciła nieco ponad 3 tys. zł, według faktury z grudnia. W planie na 2026 rok kwota wzrosła do 60 000 zł, czyli o ponad 1800 procent. Z czego więc wzięła się kwota 19 razy większa, skoro plan powinien opierać się na danych z roku poprzedniego?

Gmina może policzyć inaczej: obie faktury razem to 35 323 zł, a wzrost do 60 000 zł wynosi wtedy ponad 70 procent. Też bez żadnego wyjaśnienia.

Czy w Kamieniu na każdej ulicy i w każdej wiosce codziennie grasują watahy bezdomnych psów, o których nikt nie wie? Czy odławianie podrożało od grudnia do lutego? A może w planowanej kwocie 60 000 zł jest coś, czego tam być nie powinno? Kto kalkulował tę kwotę i na jakiej podstawie? Czyżby wszystkie zdarzenia ze zwierzętami dzikimi kumulowały się w stolicy powiatu, a rachunek za nie wystawiono jednego dnia, 29 grudnia?

Projekt programu przygotowuje burmistrz, a przed uchwaleniem trafia do zaopiniowania m.in. do organizacji społecznych. Czy opiniowały? I co z ich uwagami? Z przyjętego programu nic nie wynika.

Wolin i Międzyzdroje nie mają osobnej kwoty na odławianie. Jak ustalono na sesji rady miejskiej w Wolinie, mieści się ona w kwocie na schronisko. A ta wynika z umowy. Wolin zapisał na schronisko 145 000 zł, Międzyzdroje 60 000 zł. Ile z tego to odłów zwierząt bezdomnych? Nie wiemy.

CO Z KASTRACJĄ I STERYLIZACJĄ?

Schowana. W Kamieniu kastracja nie ma osobnej pozycji. Siedzi w jednej kwocie razem z leczeniem, usypianiem miotów i eutanazją. Ile na nią przypada? Nikt tego nie wie. To samo w Międzyzdrojach i Wolinie.

Art. 11a ustawy o ochronie zwierząt wymienia, co program ma zawierać: zapewnienie miejsca w schronisku, opiekę nad kotami wolno żyjącymi, w tym ich dokarmianie, odławianie bezdomnych zwierząt, obowiązkową sterylizację albo kastrację zwierząt w schroniskach, poszukiwanie właścicieli dla bezdomnych zwierząt, usypianie ślepych miotów, wskazanie gospodarstwa rolnego dla zwierząt gospodarskich oraz całodobową opiekę weterynaryjną w przypadku zdarzeń drogowych z udziałem zwierząt. Program musi też zawierać wskazanie wysokości środków finansowych przeznaczonych na jego realizację oraz sposób wydatkowania tych środków.

Dziwnów jest liderem, przeznacza na sterylizację i kastrację 47 tys. zł, w tym 40 tys. zł na koty wolno żyjące. Golczewo 8 tys. zł. Świerzno zaplanowało na sterylizację 3 500 zł. Może gmina Kamień się pomyliła i 60 tys. miało być na kastrację i sterylizację?

Czy radni zainteresują się i zweryfikują swoje decyzje co do przyznanych kwot w programach opieki nad zwierzętami bezdomnymi? Do końca roku jest jeszcze czas. Pomogłoby to bardzo, np. Kotom z Wyspy, Fundacji Psia Kość i innym. Jeżeli społecznicy sami ogarniają temat gminny, nie oglądając się na urzędników, to dlaczego nie pomóc im finansowo? Wszyscy zyskują, a zwierzaki najbardziej.

zdjęcie z profilu FB Koty z Wyspy

Zrzuty ekranu opisanych faktur w galerii zdjęć